माझ्या AUDIT गुणांचा (स्कोअरचा) अर्थ काय?
तुमचे AUDIT गुण म्हणजे 0 ते 40 मधली एक संख्या. दारू पिण्यामुळे असलेला धोका कोणत्या पातळीचा असू शकतो, हे ती सुचवते. ही पहिली तपासणी आहे, निदान नाही, आणि प्रत्येक पातळीसाठी एक योग्य पुढचे पाऊल आहे.
माहितीची शेवटची तपासणी: 11 ऑक्टोबर, 2026
ही मार्गदर्शिका इंग्रजीतून अनुवादित केली आहे. काही स्पष्ट नसल्यास इंग्रजी आवृत्ती प्रमाण मानावी. Read in English
थोडक्यात
- AUDIT मध्ये 10 प्रश्न असतात आणि एकूण गुण 0 ते 40 दरम्यान असतात. गुण जितके जास्त, तितका धोका जास्त असल्याचे ते सुचवतात.
- पातळ्या अशा आहेत: 0 ते 7, 8 ते 15, 16 ते 19 आणि 20 ते 40. प्रत्येक पातळीसाठी पुढचे पाऊल वेगळे आहे.
- गुण हा तपासणीचा निकाल आहे, निदान नाही. निदान फक्त प्रशिक्षित तज्ज्ञच करू शकतात.
- तुम्ही जास्त किंवा दररोज दारू पीत असाल, तर पिणे अचानक थांबवू नका. अचानक थांबवल्याने फेफरे (फिट, झटके) येऊ शकतात. आधी डॉक्टरांशी बोला.
- आपत्कालीन स्थिती (इमर्जन्सी): 112 वर कॉल करा. आधार हवा असल्यास Tele-MANAS ला 14416 वर किंवा राष्ट्रीय व्यसनमुक्ती हेल्पलाइनला 14446 वर कॉल करा.
AUDIT म्हणजे काय
AUDIT म्हणजे Alcohol Use Disorders Identification Test, म्हणजेच दारू पिण्याशी संबंधित विकार ओळखण्याची चाचणी. दारू पिण्यात धोका आहे का, हे पाहण्यासाठीची एक सोपी पहिली तपासणी म्हणून जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) ती तयार केली.
यातले 10 प्रश्न तीन गोष्टींबद्दल आहेत: तुम्ही किती आणि किती वेळा पिता, दारूवरील अवलंबित्वाची लक्षणे, आणि पिण्यामुळे निर्माण झालेल्या समस्या. अवलंबित्वात सहसा पिण्याची तीव्र गरज वाटणे, पिण्यावर नियंत्रण ठेवणे कठीण जाणे आणि दारू पिणे थांबवल्यावर शरीराला बरे न वाटणे, या गोष्टी असतात.
प्रत्येक उत्तराला 0 ते 4 गुण मिळतात. या सर्व गुणांची बेरीज करून 0 ते 40 दरम्यानचे एकूण गुण काढले जातात. साइन इन केल्यानंतर तुम्ही ही चाचणी Recoverly ॲपमध्ये करू शकता.
गुणांची प्रत्येक पातळी काय सुचवते
या चाचणीसाठीच्या WHO च्या मार्गदर्शक पुस्तिकेत गुणांच्या चार पातळ्या केल्या आहेत आणि त्यांना क्रमांक दिले आहेत. खाली दिलेली छोटी नावे प्रत्येक पातळीचे वर्णन करतात. गुण जितके जास्त, तितका दारू पिण्यामुळे असलेला धोका जास्त असल्याचे ते सुचवतात. हे गुण माणूस म्हणून तुमचे मोल किंवा तुमचे चारित्र्य मोजत नाहीत.
- 0 ते 7: कमी धोका. या पातळीत कमी धोक्याचे दारू पिणे आणि अजिबात न पिणे, दोन्ही येतात.
- 8 ते 15: धोकादायक पातळी. धोकादायक पिणे म्हणजे अशा प्रकारे दारू पिणे, की ज्यामुळे तुम्हाला किंवा इतरांना हानी होण्याची शक्यता वाढते. मग अजून कोणतीही हानी झालेली नसली तरीही.
- 16 ते 19: हानिकारक पातळी. हानिकारक पिणे म्हणजे दारूचा शरीरावर किंवा मनावर आधीच परिणाम होत असणे. या पातळीतले गुण असे घडत असण्याची शक्यता सुचवतात.
- 20 ते 40: संभाव्य अवलंबित्व. पुस्तिकेनुसार, इतके जास्त गुण असल्यास विशेषज्ञाकडून संपूर्ण तपासणी होणे गरजेचे आहे.
दारू पिणे अचानक थांबवू नका
तुम्ही जास्त किंवा दररोज दारू पीत असाल, तर अचानक थांबणे वैद्यकीयदृष्ट्या धोकादायक ठरू शकते. दारू पिणे अचानक थांबवल्यावर शरीर जी प्रतिक्रिया देते, तिला विथड्रॉल म्हणतात. त्यामुळे फेफरे (फिट, झटके) येऊ शकतात आणि डेलिरियम ट्रेमेन्स (delirium tremens) होऊ शकतो. हा विथड्रॉलचा गंभीर प्रकार आहे, ज्यात व्यक्ती अचानक गोंधळून जाते. हे जीवघेणे ठरू शकते. दारू कमी करण्यापूर्वी किंवा थांबवण्यापूर्वी डॉक्टरांशी बोला. तुमचे गुण कितीही असले, तरी हे लागू होते. तुम्ही दररोज जास्त प्रमाणात पीत असाल किंवा प्रश्न 4 ते 6 मध्ये तुम्हाला गुण मिळाले असतील, तर हे सर्वात जास्त महत्त्वाचे आहे. शेवटची दारू प्यायल्यानंतर काही तासांनी तुम्हाला थरथर जाणवली असेल किंवा घाम आला असेल, तर तेव्हाही हे महत्त्वाचे आहे.
गुण म्हणजे निदान का नाही
AUDIT हे तपासणीचे (स्क्रीनिंगचे) साधन आहे, म्हणजेच झटपट होणारी पहिली तपासणी. समस्या असण्याची शक्यता किती आहे, हे गुण दाखवतात. समस्या आहेच, असे ते निश्चित सांगत नाहीत.
ही चाचणी तयार करण्यासाठी वापरलेल्या अभ्यासांमध्ये, 8 किंवा त्याहून जास्त गुणांवरून दारूची समस्या असलेले बहुतेक लोक ओळखता आले, पण सगळे नाही. समस्या नसलेल्या काही लोकांनाही 8 किंवा त्याहून जास्त गुण मिळाले.
WHO च्या पुस्तिकेनुसार, जास्त गुण आल्यानंतर निदान करून घेणे हे गरजेचे पुढचे पाऊल आहे. ते प्रशिक्षित तज्ज्ञाने करायला हवे. तुमच्या गुणांकडे डॉक्टरांशी बोलण्याचे एक कारण म्हणून पाहा, अंतिम उत्तर म्हणून नाही.
प्रत्येक पातळीसाठी योग्य पुढचे पाऊल
- 0 ते 7: तुमच्यासाठी जे उपयोगी ठरत आहे ते सुरू ठेवा. WHO ने म्हटले आहे की दारूचे कोणतेही प्रमाण आरोग्यासाठी पूर्णपणे सुरक्षित नाही. पुस्तिकेचा सल्ला असा आहे की गाडी चालवताना किंवा मशीन वापरताना, गरोदर असताना किंवा गरोदरपणाचे नियोजन करत असताना, आणि काही आजारांमध्ये किंवा काही औषधे सुरू असताना दारू अजिबात घेऊ नये.
- 8 ते 15: पुस्तिकेत कमी पिण्याबाबतचा साधा सल्ला सुचवला आहे. तुमच्या निकालाबद्दल डॉक्टर किंवा समुपदेशकाशी बोला. तुम्ही दररोज पीत असाल, तर कोणताही बदल करण्यापूर्वी सुरक्षितपणे कसे कमी करायचे ते विचारा.
- 16 ते 19: पुस्तिकेत सल्ला, थोड्या कालावधीचे समुपदेशन आणि नियमित पाठपुरावा (फॉलो-अप) सुचवला आहे. कृपया डॉक्टर किंवा व्यसनमुक्ती तज्ज्ञाला भेटा. वैद्यकीय सल्ल्याशिवाय दारू पिणे अचानक थांबवू नका.
- 20 ते 40: कृपया लवकरच डॉक्टर किंवा व्यसनमुक्ती सेवेशी संपर्क साधा. विशेषज्ञ तुमची तपासणी करून सुरक्षित उपचारांची योजना आखू शकतात. वैद्यकीय सल्ल्याशिवाय दारू पिणे अचानक थांबवू नका.
डॉक्टरांना भेटलात, तर त्यांना तुमचे गुण दाखवा. Recoverly तुमच्या सर्वात अलीकडच्या निकालासह एक-पानी सारांश तयार करू शकते.
स्व-तपासणीच्या मर्यादा
- गुण अचूक उत्तरांवर अवलंबून असतात. जास्त दारू पिणारे लोक कधीकधी आपण किती पितो याचा अंदाज प्रत्यक्षापेक्षा कमी लावतात.
- प्रश्नांमधले एक पेय (ड्रिंक) म्हणजे एक प्रमाणित पेय (स्टँडर्ड ड्रिंक), म्हणजे सुमारे 10 ग्रॅम शुद्ध अल्कोहोल. प्रत्यक्षात घेतले जाणारे पेय यापेक्षा मोठे असू शकते. पुस्तिकेतील उदाहरणात, 5% अल्कोहोल असलेल्या बिअरच्या 330 ml च्या एका बाटलीत सुमारे 13 ग्रॅम अल्कोहोल असते.
- दारू प्यायलेली नसताना ही चाचणी करा. दारूच्या प्रभावाखाली असताना दिलेली उत्तरे भरवशाची नसू शकतात.
- या पातळ्या प्रत्येकाला तंतोतंत लागू पडत नाहीत. पुस्तिकेनुसार, स्त्रियांसाठी आणि 65 वर्षांवरील पुरुषांसाठी जास्त धोक्याची पातळी 8 ऐवजी 7 पासून सुरू केल्यास धोका असलेले अधिक लोक ओळखता येतात.
- एकेका उत्तरालाही महत्त्व आहे. प्रश्न 4, 5 आणि 6 अवलंबित्वाच्या लक्षणांबद्दल विचारतात. उदाहरणार्थ, एकदा पिणे सुरू केल्यावर थांबता न येणे, किंवा सकाळी दारूची गरज भासणे. तुमचे एकूण गुण कमी असले, तरीही या प्रश्नांमध्ये मिळालेल्या कोणत्याही गुणांबद्दल डॉक्टरांना सांगा.
तुम्हाला आत्ता मदत हवी असल्यास
- आपत्कालीन स्थिती (इमर्जन्सी): 112 वर कॉल करा. फेफरे (फिट) आल्यास, व्यक्ती खूपच गोंधळून गेल्यास, प्रत्यक्षात नसलेल्या गोष्टी दिसत किंवा ऐकू येत असल्यास, किंवा जिवाला कोणताही धोका असल्यास ताबडतोब कॉल करा.
- Tele-MANAS, भारत सरकारची मानसिक आरोग्य हेल्पलाइन: 14416 किंवा 1-800-891-4416 वर कॉल करा. ही टोल-फ्री (मोफत कॉल) आहे आणि दिवसाचे 24 तास सुरू असते.
- राष्ट्रीय व्यसनमुक्ती हेल्पलाइन, भारत सरकार: 14446 वर कॉल करा. ही टोल-फ्री (मोफत कॉल) आहे आणि दारू पिणाऱ्या व्यक्तीसाठी तसेच कुटुंबासाठीही आहे.
इतर अनेक लोक याच परिस्थितीत आहेत. भारत सरकारसाठी 2018 मध्ये केलेल्या राष्ट्रीय सर्वेक्षणात असे आढळले की 5.7 कोटींहून अधिक लोकांना (57 दशलक्ष) दारू पिण्याबाबत मदतीची गरज आहे.
आधार, वैद्यकीय सल्ला नाही
Recoverly तुम्हाला तुमच्या सवयींवर विचार करण्यास मदत करते — हे वैद्यकीय उपचार नाहीत. तुम्ही जास्त मद्यपान करत असाल, तर अचानक थांबणे धोकादायक ठरू शकते (विथड्रॉलमुळे फेफरे येऊ शकतात). मद्यपानात मोठा बदल करण्यापूर्वी कृपया डॉक्टरांशी बोला.
स्रोत
ही मार्गदर्शिका खालील सार्वजनिक आरोग्यविषयक पानांच्या आधारे लिहिली आहे. ती पाने इंग्रजीत आहेत.
- AUDIT: the Alcohol Use Disorders Identification Test: guidelines for use in primary health care (second edition, 2001) - publication page · World Health Organization
- AUDIT: The Alcohol Use Disorders Identification Test. Guidelines for Use in Primary Care, Second Edition (WHO/MSD/MSB/01.6a) - full text PDF · World Health Organization (full text hosted by the HRB National Drugs Library, Ireland)
- No level of alcohol consumption is safe for our health · World Health Organization, Regional Office for Europe
- Alcohol-use disorder · NHS
- Alcohol withdrawal · MedlinePlus, U.S. National Library of Medicine (NIH)
- National Action Plan for Drug Demand Reduction · Department of Social Justice and Empowerment, Ministry of Social Justice and Empowerment, Government of India
- Nasha Mukt Bharat Abhiyaan · Department of Social Justice and Empowerment, Government of India
- National Mental Health Programme · Directorate General of Health Services, Ministry of Health and Family Welfare, Government of India
- Other Helplines · National Commission for Women, Government of India
संबंधित मार्गदर्शिका
खाजगीपणे नोंद ठेवा
Recoverly हे तुमची पेये नोंदवण्यासाठी, साप्ताहिक ध्येय ठरवण्यासाठी आणि तल्लफ पार करण्यासाठी एक मोफत, खाजगी साधन आहे.